“Chúc mừng em trúng tuyển. Giờ chuyển khoản 300k để kích hoạt tài khoản làm việc nhé!”

Nghe câu này quen không?

Nếu chưa từng gặp thì xin chúc mừng. Còn nếu đã từng ngồi trong một buổi phỏng vấn mà nhà tuyển dụng sau một hồi thao thao bất tuyệt về “cơ hội thu nhập không giới hạn”, “môi trường trẻ trung năng động”, “lộ trình thăng tiến thần tốc”, rồi cuối cùng quay sang bảo:

“Em chỉ cần đóng trước 300.000 đồng tiền phần mềm làm việc thôi.”

Thì xin chia buồn, rất có thể bạn vừa bước một chân vào chiếc bẫy tuyển dụng đã tồn tại nhiều năm nhưng vẫn đều đặn có người mắc phải.

Và điều đáng nói là số tiền không lớn.

Chính vì không lớn nên nhiều người mới dễ bị lừa.

300.000 đồng.

Một bữa ăn với bạn bè.

Một lần đổ xăng.

Một đôi dép.

Nhưng khi hàng trăm người cùng đóng 300.000 đồng thì câu chuyện lại khác hoàn toàn.

Đây là góc bóc phốt về một trong những “chiêu tuyển dụng” gây tranh cãi nhất thị trường việc làm hiện nay.

Kịch bản quen thuộc đến mức thuộc lòng

Thông thường câu chuyện diễn ra như sau.

Bạn nộp CV.

Một công ty gọi điện rất nhanh.

Nhanh đến mức bạn còn chưa nhớ mình đã ứng tuyển vị trí gì.

Họ hẹn phỏng vấn.

Buổi phỏng vấn diễn ra khá suôn sẻ.

Không hỏi chuyên môn nhiều.

Không quan tâm kinh nghiệm quá kỹ.

Thậm chí bạn cảm thấy:

“Ủa? Mình giỏi dữ vậy hả?”

Và rồi…

Nhà tuyển dụng mỉm cười:

“Bên chị đánh giá em rất phù hợp.”

Tim bạn đập nhanh.

Niềm vui bắt đầu xuất hiện.

Nhưng chưa kịp vui hết thì câu tiếp theo xuất hiện:

“Tuy nhiên em cần đóng phí phần mềm làm việc.”

Hoặc:

“Tiền đồng phục.”

Hoặc:

“Tiền hồ sơ nội bộ.”

Hoặc:

“Phí đào tạo.”

Hoặc:

“Tiền kích hoạt tài khoản.”

Hoặc:

“Tiền bảo mật.”

Tên gọi có thể khác nhau.

Bản chất thường giống nhau.

Tiền đi trước.

Công việc chưa thấy đâu.

Tại sao nhiều người vẫn đóng?

Nghe thì vô lý.

Nhưng thực tế rất nhiều người vẫn chuyển khoản.

Lý do đơn giản là họ đang cần việc.

Người thất nghiệp thường không chỉ mất thu nhập.

Họ còn chịu áp lực.

Áp lực từ gia đình.

Áp lực tiền nhà.

Áp lực chi tiêu.

Áp lực phải nhanh chóng tìm được công việc mới.

Khi đó, một lời hứa hẹn về việc làm dễ khiến khả năng phán đoán giảm đi đáng kể.

Đặc biệt khi nhà tuyển dụng sử dụng những câu như:

• “Ai cũng đóng hết em nhé.”
• “Đây là quy định công ty.”
• “Khoản này sẽ hoàn lại.”
• “Chỉ còn một suất cuối.”
• “Nếu không đóng ngay thì bên chị ưu tiên ứng viên khác.”

Đây là những kỹ thuật tạo áp lực tâm lý khá phổ biến.

Mục tiêu là khiến ứng viên ra quyết định nhanh trước khi kịp suy nghĩ kỹ.

Công ty thật có bao giờ thu phí tuyển dụng không?

Trong phần lớn trường hợp:

Không.

Một doanh nghiệp nghiêm túc hiểu rằng tuyển dụng là chi phí của doanh nghiệp.

Ứng viên bỏ thời gian.

Ứng viên bỏ công sức.

Ứng viên mang đến giá trị lao động.

Không có lý do hợp lý nào để bắt ứng viên trả tiền chỉ để được làm việc.

Tất nhiên vẫn có một số ngành nghề đặc thù có chương trình đào tạo riêng hoặc chứng chỉ bắt buộc.

Nhưng mọi khoản phí đều phải minh bạch.

Có hợp đồng rõ ràng.

Có quy trình cụ thể.

Có chứng từ đầy đủ.

Và quan trọng nhất:

Không dùng việc đóng tiền làm điều kiện tiên quyết để được nhận việc.

Cái kết của vụ “300k phần mềm làm việc”

Rất nhiều câu chuyện kết thúc theo một trong ba hướng.

Kịch bản 1: Đóng tiền xong, mất hút

Sau khi chuyển khoản.

Liên lạc dần thưa đi.

Tin nhắn không trả lời.

Điện thoại không bắt máy.

Và ứng viên nhận ra mình vừa mua một bài học trị giá 300.000 đồng.

Kịch bản 2: Vào làm nhưng công việc hoàn toàn khác

Ban đầu tuyển vị trí văn phòng.

Đến nơi lại biến thành bán hàng.

Tư vấn đa cấp.

Đi thị trường.

Hoặc chạy doanh số bằng mọi giá.

Lúc này khoản phí chỉ là bước đầu để sàng lọc những người dễ chấp nhận điều kiện bất lợi.

Kịch bản 3: Thu tiền hàng loạt

Một số đơn vị không thực sự kiếm tiền từ hoạt động kinh doanh.

Nguồn thu chính lại đến từ việc tuyển người mới liên tục.

Người cũ nghỉ.

Người mới vào.

Đóng phí.

Rồi tiếp tục vòng lặp.

Đây là dấu hiệu cực kỳ đáng ngờ mà ứng viên cần cảnh giác.

5 dấu hiệu đỏ cần chạy ngay lập tức

1. Phỏng vấn quá dễ

Gần như ai cũng được nhận.

Không đánh giá năng lực.

Không kiểm tra chuyên môn.

Không quan tâm kinh nghiệm.

2. Thu bất kỳ khoản phí nào trước khi làm việc

Dù gọi là gì đi nữa.

Phần mềm.

Đồng phục.

Kích hoạt.

Đào tạo.

Bảo mật.

Hãy đặt dấu hỏi lớn.

3. Mô tả công việc mập mờ

Đọc JD xong vẫn không hiểu mình sẽ làm gì.

Mức lương ghi “10-50 triệu”.

Công việc ghi “đa dạng”.

Quyền lợi ghi “không giới hạn”.

Nghe hấp dẫn nhưng không cụ thể.

4. Liên tục thúc ép chuyển tiền

Nhà tuyển dụng chuyên nghiệp không cần hối ứng viên chuyển khoản trong vài giờ.

5. Thông tin công ty khó xác minh

Website sơ sài.

Không có địa chỉ rõ ràng.

Không có thông tin pháp lý.

Không có dấu hiệu hoạt động thực tế.

Muốn tránh tuyển dụng lừa đảo? Hãy bắt đầu từ nơi tìm việc uy tín

Một trong những cách đơn giản nhất để giảm rủi ro là lựa chọn nền tảng tuyển dụng có quy trình đăng tin rõ ràng.

Tại Việc Làm Chất, ứng viên có thể tìm kiếm hàng ngàn cơ hội việc làm thuộc nhiều lĩnh vực khác nhau từ kinh doanh, marketing, công nghệ, hành chính nhân sự cho đến sản xuất và dịch vụ.

Đối với doanh nghiệp, Việc Làm Chất cũng cung cấp dịch vụ đăng tin tuyển dụng giúp tiếp cận ứng viên phù hợp nhanh chóng, xây dựng thương hiệu tuyển dụng chuyên nghiệp và tối ưu hiệu quả tìm kiếm nhân sự.

Một thị trường lao động lành mạnh bắt đầu từ những tin tuyển dụng minh bạch và những kết nối tuyển dụng đáng tin cậy.

Kết luận: Nếu muốn làm việc cho công ty, đừng biến mình thành khách hàng của công ty

Có một nguyên tắc rất đơn giản.

Người lao động được trả tiền để làm việc.

Không phải trả tiền để được làm việc.

Lần tới nếu ai đó nói:

“Em chuyển khoản 300k tiền phần mềm trước nhé.”

Hãy bình tĩnh.

Đặt câu hỏi.

Yêu cầu giải thích bằng văn bản.

Kiểm tra thông tin doanh nghiệp.

Và nếu cảm thấy có điều gì đó không ổn…

Hãy quay xe thật nhanh.

Bởi đôi khi quyết định sáng suốt nhất trong hành trình tìm việc không phải là nhận việc.

Mà là từ chối đúng nơi ngay từ đầu.